Nhóm II · Quản trị, dân chủ & đạo đức AI

# Eric Schmidt

AI Governance, Democracy & Ethics · America 250 AI Pioneers #20

Đối tượng: Eric Schmidt | Vị trí trong danh sách: #20

## I. Khái quát nhân thân

Eric Emerson Schmidt (sinh ngày 27/04/1955, Falls Church, Virginia, Mỹ) là nhà công nghệ, doanh nhân và nhà hoạt động chính sách kỹ thuật số hàng đầu nước Mỹ. Trị giá tài sản ước đạt hơn 20 tỷ USD (Bloomberg, 2024). Hiện cư trú tại California; văn phòng gia đình (family office) Hillspire đặt tại Thung lũng Silicon.

Schmidt được nhận diện là một trong những tiếng nói có sức ảnh hưởng nhất trong chính sách AI tại Washington D.C., đặc biệt về cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ–Trung và tích hợp AI vào bộ máy quốc phòng. Tạp chí TIME xếp ông trong danh sách "100 nhân vật có ảnh hưởng nhất trong AI năm 2024."

## II. Quá trình công tác / hoạt động

Giai đoạn | Vai trò | Tổ chức
--- | --- | ---
1997–2001 | CEO | Novell
2001–2011 | CEO | Google
2011–2018 | Executive Chairman | Google / Alphabet
2016–2020 | Chủ tịch | Defense Innovation Board (DoD)
2019–2021 | Chủ tịch | National Security Commission on Artificial Intelligence (NSCAI)
2021–nay | Sáng lập viên, Chủ tịch | Special Competitive Studies Project (SCSP)
2024–nay | Sáng lập viên | Schmidt Sciences (tổ chức từ thiện độc lập)
2024–nay | Sáng lập viên | White Stork / Project Eagle (startup drone quân sự)
3/2025–nay | CEO kiêm cổ đông kiểm soát | Relativity Space

Ghi chú quan trọng: Schmidt rời vị trí Chairman của Alphabet năm 2018, hoàn toàn tách khỏi Google từ đó. Kể từ 2019, ông chuyển sang vị thế nhà hoạt động chính sách AI-quốc phòng độc lập.

## III. Học vấn & công trình

Học vấn:
- Cử nhân Kỹ thuật Điện, Princeton University (1976)
- Thạc sĩ và Tiến sĩ Khoa học Máy tính, UC Berkeley (1982)

Công trình / tác phẩm chính:

1. The New Digital Age (2013, đồng tác giả: Jared Cohen) — dự báo tác động địa chính trị của công nghệ số.
2. How Google Works (2014, đồng tác giả: Jonathan Rosenberg) — mô hình quản trị và văn hóa tổ chức Google.
3. The Age of AI: And Our Human Future (2021, đồng tác giả: Henry Kissinger, Daniel Huttenlocher) — phân tích triết học và địa chính trị AI.
4. Genesis: Artificial Intelligence, Hope, Responsibility and the Human Nature (xuất bản 19/11/2024, đồng tác giả: Henry Kissinger [di cảo], Craig Mundie, lời tựa: Niall Ferguson, NXB Little, Brown) — luận điểm trung tâm: AI đang tái định nghĩa bản chất con người và buộc các nền dân chủ phải thiết lập khuôn khổ quản trị toàn cầu trước khi các chính thể độc tài áp đặt chuẩn mực của họ.

Báo cáo chính sách đáng chú ý:
- Final Report of the NSCAI (2021, 756 trang) — bản đồ đề xuất chính sách AI quốc phòng Mỹ toàn diện nhất tính đến nay; khuyến nghị tăng đầu tư Liên bang vào R&D AI lên 40 tỷ USD/năm trước 2026.

## IV. Hoạt động nổi bật 2024–2026

2024:
- Tháng 1/2024: Forbes tiết lộ Schmidt bí mật thành lập White Stork (tiền thân: Swift Beat Holdings / Volya Robotics OÜ) — startup drone AI tấn công kiểu kamikaze. Mục tiêu: sản xuất hàng loạt drone tự hành có khả năng nhận diện mục tiêu thị giác trong môi trường gây nhiễu.
- Tháng 4/2024: Viết bài op-ed trên The Hill kêu gọi Quốc hội thông qua gói viện trợ 60 tỷ USD cho Ukraine.
- Tháng 6/2024: Forbes xác nhận White Stork (đổi tên thành Project Eagle) đang tuyển dụng từ Apple, SpaceX, Google; thử nghiệm drone tại Hillspire và Ukraine.
- Tháng 9/2024: Phát biểu tại Stanford: cuộc chiến Ukraine khiến ông trở thành "nhà buôn vũ khí có giấy phép." Tuyên bố rõ mục tiêu sử dụng AI "theo cách phức tạp và mạnh mẽ" trong chiến tranh.
- Tháng 10/2024: Tại hội nghị công nghệ ở Saudi Arabia, tuyên bố xe tăng "vô dụng" trước drone 5.000 USD.
- Tháng 11/2024: Xuất bản Genesis (Little, Brown). Schmidt Sciences (tổ chức từ thiện mới, tách khỏi Schmidt Futures) chính thức ra mắt với 5 trung tâm: AI & Điện toán, Vật lý thiên văn, Khoa học sự sống, Khí hậu, Hệ thống khoa học.
- Tháng 12/2024: Phát biểu với PBS: "Tương lai của chiến tranh là drone AI được kết nối mạng." Nhấn mạnh nguyên tắc "human in the loop" — con người phải có "kiểm soát có ý nghĩa" đối với vũ khí tự hành.

2025:
- Tháng 3/2025: Thông báo đầu tư lớn và nắm quyền kiểm soát Relativity Space (startup rocket 9 tuổi), đảm nhận vai trò CEO — lần đầu tiên giữ vị trí CEO kể từ khi rời Google 2011. Công ty đang chuẩn bị phóng tên lửa Terran R (cạnh tranh trực tiếp với SpaceX Falcon 9) vào 2026 với hợp đồng trị giá gần 3 tỷ USD.
- Tháng 7/2025: Báo cáo xác nhận White Stork (nay có thể mang tên Project Eagle) đã ký thỏa thuận với Bộ Quốc phòng Ukraine về sản xuất hàng loạt drone interceptor "Stork" — mục tiêu sản xuất hàng trăm nghìn chiếc trong năm; dây chuyền sản xuất dự kiến tại Đan Mạch hoặc Estonia.
- Tháng 11/2025: Schmidt Sciences công bố 28 học bổng AI2050 (tổng trị giá 18 triệu USD, đợt 4 — 99 nghiên cứu sinh tại 42 cơ sở, 8 quốc gia).
- Tháng 1/2026: Schmidt Sciences tài trợ kính viễn vọng không gian tư nhân Lazuli và 3 đài quan sát mặt đất — đầu tư quy mô "thay thế Hubble."

2026 (đến tháng 4):
- Tiếp tục vai trò CEO Relativity Space; Terran R dự kiến phóng cuối 2026.
- SCSP và Schmidt Sciences duy trì hoạt động vận động chính sách AI tại Capitol Hill.

## V. Vị thế & quan điểm gần đây

Luận điểm trung tâm về AI & dân chủ:

Schmidt định vị mình là người bảo vệ mô hình AI dân chủ — đối trọng với AI chuyên quyền do Trung Quốc phát triển. Các luận điểm cốt lõi:

1. Cuộc đua AI Mỹ–Trung là cuộc chiến sinh tử của dân chủ: Ông coi NSCAI là công cụ để thức tỉnh chính phủ Mỹ. Tuy nhiên, Wired (4/2024) tiết lộ mâu thuẫn: trong khi cảnh báo AI Trung Quốc "thúc đẩy nghị trình độc tài," Schmidt đồng thời tìm kiếm kết nối với các tổ chức AI Trung Quốc thông qua email nội bộ NSCAI (2019). Đây là điểm yếu về uy tín chính sách.

2. "Apollo program cho kỷ nguyên AI": Đề xuất Mỹ cần chương trình đầu tư quốc gia quy mô lớn vào AI, tương tự dự án Manhattan hay chương trình Apollo, để duy trì vị thế dẫn đầu.

3. AI quân sự và nguyên tắc kiểm soát con người: Thừa nhận cung cấp drone cho Ukraine, nhưng kiên định nguyên tắc "con người trong vòng lặp quyết định" — máy lập kế hoạch chiến đấu, người phê duyệt.

4. Hội tụ AI–không gian: Relativity Space phản ánh tầm nhìn kép: AI + rocket = hạ tầng chiến lược thế kỷ 21.

Đánh giá tại Washington: TIME (2024) mô tả Schmidt là "một trong những tiếng nói có ảnh hưởng nhất về chính sách AI tại Washington." Ông kết nối Silicon Valley với Lầu Năm Góc theo cách không có đương kim lãnh đạo tech nào làm được — nhưng cũng chịu chỉ trích về xung đột lợi ích (vừa là người định hình chính sách, vừa là nhà đầu tư trực tiếp vào các lĩnh vực chính sách đó).

## VI. Liên hệ với Việt Nam

Liên hệ trực tiếp — mức độ rất hạn chế, cần thận trọng:

1. Quad Fellowship & ASEAN (gián tiếp): Schmidt Futures từng quản lý Quad STEM Fellowship (Mỹ–Úc–Ấn–Nhật). Đầu 2024, Hội Giáo dục Quốc tế (IIE) tiếp quản quản lý; chương trình được mở rộng cho 10 nước ASEAN, bao gồm Việt Nam. Tuy nhiên, đây là quyết định của Chính phủ Mỹ, không phải của Schmidt. Không có bằng chứng Schmidt Futures tài trợ trực tiếp cho nghiên cứu sinh Việt Nam.

2. AI2050 Fellows: Danh sách 99 nghiên cứu sinh AI2050 (đến cuối 2025) không có người Việt Nam hoặc cơ sở Việt Nam được công bố công khai.

3. Google Vietnam (thời kỳ CEO 2001–2011): Google gia nhập Việt Nam chủ yếu sau 2008; Schmidt có vai trò gián tiếp với tư cách CEO nhưng không có hồ sơ về chuyến thăm hay chính sách Việt Nam cụ thể trong giai đoạn này.

4. Drone quân sự / an ninh khu vực: White Stork tập trung vào Ukraine; không có chỉ dấu nào về quan tâm tới Đông Nam Á hay Biển Đông trong chiến lược kinh doanh hiện tại.

5. SCSP & Đông Nam Á: SCSP tổ chức "AI Expo for National Competitiveness" nhắm vào Mỹ; không có báo cáo về chương trình hợp tác SEA/Việt Nam.

Kết luận VI: Không có liên hệ trực tiếp, có thể kiểm chứng, giữa Eric Schmidt và Việt Nam trong giai đoạn 2019–2026. Kênh tiếp cận tiềm năng chỉ có thể qua: (a) cơ chế Quad/ASEAN STEM, (b) hội nghị AI đa phương mà Việt Nam tham dự.

## VII. Nhận định & kiến nghị hướng theo dõi

**Nhận định: **

Schmidt là nhân vật quan trọng hàng đầu trong kiến trúc chính sách AI-quốc phòng Mỹ thập kỷ 2020–2030. Ông không còn là lãnh đạo doanh nghiệp mà đã chuyển thành nhà kiến trúc chiến lược phi chính phủ với ba vectơ ảnh hưởng: (1) vận động chính sách (SCSP, cố vấn DoD/DARPA), (2) đầu tư mạo hiểm quốc phòng (White Stork/Project Eagle, Relativity Space), (3) tài trợ khoa học dài hạn (Schmidt Sciences, AI2050).

Điểm mâu thuẫn nội tại: người cảnh báo về AI Trung Quốc nhưng từng tìm kiếm kết nối thương mại với Bắc Kinh — đây là lỗ hổng uy tín cần theo dõi nếu Schmidt tiếp tục tranh luận công khai về cạnh tranh Mỹ–Trung.

Kiến nghị hướng theo dõi:

1. Theo dõi SCSP: Các khuyến nghị chính sách của SCSP về xuất khẩu AI/chip có thể tác động trực tiếp đến khả năng tiếp cận công nghệ của Việt Nam.
2. Relativity Space / Terran R: Nếu Schmidt thành công xây dựng hạ tầng phóng tên lửa cạnh tranh SpaceX, đây là nhân tố địa chiến lược mới trong kinh tế vũ trụ.
3. White Stork & drone doctrine: Học thuyết "drone AI + human control" của Schmidt đang hình thành chuẩn mực quốc tế về vũ khí tự hành. Việt Nam cần theo dõi để định hướng lập trường trong các diễn đàn đa phương về quy tắc AI quân sự.
4. AI2050 & cơ hội học bổng: Kiểm tra định kỳ danh sách AI2050 để xác định nếu có nghiên cứu sinh Việt Nam hoặc cơ sở Việt Nam được đưa vào.
5. Mâu thuẫn lợi ích NSCAI: Hồ sơ email nội bộ (Wired, 4/2024) về tiếp xúc Trung Quốc — đây là điểm dễ bị phe đối lập khai thác, cần theo dõi diễn tiến.

## VIII. Nguồn tham khảo + Những vấn đề chưa làm rõ

Nguồn tham khảo chính:

1. TIME, "Eric Schmidt: The 100 Most Influential People in AI 2024" (Vera Bergengruen, 5/9/2024). URL: time.com/collections/time100-ai-2024/7012809/eric-schmidt/
2. Wired, "Eric Schmidt Warned Against China's AI Industry. Emails Show He Also Sought Connections to It" (Will Knight, 11/4/2024). URL: wired.com/story/eric-schmidt-china-ai-ties/
3. TechCrunch, "Eric Schmidt joins Relativity Space as CEO" (Maxwell Zeff, 10/3/2025). URL: techcrunch.com/2025/03/10/eric-schmidt-joins-relativity-space-as-ceo/
4. DroneXL, "White Stork: Eric Schmidt's Ambitious Leap Into AI-Driven Military Drone Tech" (Haye Kesteloo, 24/1/2024). URL: dronexl.co/2024/01/24/white-stork-eric-schmidts-ai-military-drone/
5. Business Insider, "Ex-Google CEO Eric Schmidt Says Future of War Is 'AI Networked Drones'" (Kenneth Niemeyer, 15/12/2024). URL: businessinsider.com/eric-schmidt-google-white-stork-future-war-ai-networked-drones-2024-12
6. Business Insider, "Eric Schmidt Poaches From Apple, SpaceX, Google for Secretive AI Drone Venture" (Geoff Weiss, 6/6/2024). URL: businessinsider.com/eric-schmidt-poaches-apple-spacex-google-ai-drones-report-2024-6
7. Schmidt Sciences, "Schmidt Sciences awards $18M to researchers working to ensure AI benefits society — 2025 AI2050 Fellows" (5/11/2025). URL: schmidtsciences.org/2025-ai2050-fellows-announcement/
8. DroneNews24, "From Google to Defense — Eric Schmidt's Secret Drone Startup Takes Flight" (7/2025). URL: dronenews24.com
9. AIP FYI, "Quad STEM Fellowship Expanded to ASEAN Countries, Management Changed" (5/2/2024). URL: aip.org/fyi/quad-stem-fellowship-expanded-to-asean-countries-management-changed
10. Little, Brown, Genesis (Henry Kissinger, Eric Schmidt, Craig Mundie; lời tựa Niall Ferguson; xuất bản 19/11/2024). ISBN: 9780316581295.

Những vấn đề chưa làm rõ:

1. Quan hệ Vietnam–Schmidt cụ thể: Chưa tìm thấy bằng chứng về bất kỳ tiếp xúc chính thức nào giữa Schmidt (hoặc SCSP/Schmidt Sciences) với cơ quan hoặc tổ chức Việt Nam. Cần tra cứu thêm qua kênh ngoại giao hoặc hội nghị ASEAN.
2. Tình trạng pháp lý White Stork/Project Eagle hiện tại (4/2026): Tên gọi, cấu trúc pháp nhân và quy mô sản xuất thực tế chưa được xác nhận chính thức; hoạt động dưới bức màn bảo mật.
3. Mức độ ảnh hưởng của Schmidt với chính quyền Trump (2025–): Khoảng trống lớn — Schmidt gắn bó chính sách với Biden/DoD; mối quan hệ với nhóm Musk/DOGE và OSTP mới chưa rõ.
4. Danh sách AI2050 Vietnam: Chưa xác nhận có hay không nghiên cứu sinh người Việt hoặc thuộc cơ sở Việt Nam trong 99 fellows hiện tại.